Kalkil depo travay yo ak dwa w yo nan depo a
Aprann kijan pou kalkile depo travay ou ak jan pou konnen dwa ou yo selon jan yo voye ou ale a. Gen egzanp ak konsèy pratik.
Lè w ap soti nan travay ou an, li ka fè ou gen anpil kesyon sou ki valè w gen dwa resevwa. Kalkil depo travay yo an chanje selon jan yo voye ou ale a ak gen diferan pòsyon ki obligatwa.
Lè w konprann dwa ou yo, sa ap evite ou pèdi lajan ak sa ap garanti w resevwa egzakteman sa lalwa a mande. Chak jan yo voye moun ale gen règ espesyal pou preyavi, FGTS (fon severans) ak lòt depo yo.
Kalite depo travay yo
Yo voye w ale san jis kòz
Nan depo san jis kòz la, patwon an fèmen kontra a paske li vle, san travayè a pa fè okenn fo grav.
Kalite depo sa a garanti travayè a pi gwo kantite dwa yo, ki gen ladan:
- Salè ki rete pou jou yo ki travay yo
- Preyavi (travay oswa peye)
- Vakans yo ki pase + 1/3 konstitisyonèl
- Vakans pwopòsyonèl + 1/3 konstitisyonèl
- 13èm salè pwopòsyonèl
- Retire FGTS + amenèd 40%
- Asirans chomaj (si w satisfè kondisyon yo)
Demann depo
Nan demann depo a, se travayè a menm ki deside kite konpani an. Nan ka sa a, li pèdi kèk dwa enpòtan yo.
Travayè ki mande depo a gen dwa a:
- Salè ki rete pou jou yo ki travay yo
- Vakans yo ki pase + 1/3 konstitisyonèl
- Vakans pwopòsyonèl + 1/3 konstitisyonèl (si gen plis pase 14 jou nan ane a)
- 13èm salè pwopòsyonèl
Pa gen dwa: preyavi peye, amenèd FGTS, retire tout FGTS la, asirans chomaj.
Depo pou jis kòz
Depo pou jis kòz la fèt lè anplwaye a fè fo grav ki nan CLT (lalwa travay) la. Se modalite a ak mwens dwa pou travayè a.
Dwa limite yo nan jis kòz:
- Salè ki rete pou jou yo ki travay yo
- Vakans yo ki pase + 1/3 konstitisyonèl (sèlman sa yo ki deja gen yo)
Pèdi: preyavi, vakans pwopòsyonèl, 13èm pwopòsyonèl, retire FGTS, amenèd 40%, asirans chomaj.
Depo travay obligatwa yo
Salè ki rete
Salè ki rete a koresponn ak jou yo travayè a vrèman travay nan mwa depo a. Se yon dwa ki garanti nan nenpòt kalite depo.
Egzanp: Travayè ak salè R$ 3.000 yo voye ale jou 15 nan yon mwa ak 30 jou → salè ki rete = R$ 3.000 ÷ 30 × 15 = R$ 1.500
Kalkil pwopòsyonèl
Pou kalkile valè chak jou, divize salè mwa a pa 30 (pa gen enpòtans konbyen jou ki gen nan mwa a vrèman). Miltipliye pa jou yo ki travay yo.
Vakans yo ki pase ak pwopòsyonèl yo
Vakans yo ki pase se sa yo ki deja gen yo (peryòd akizisyon konplè) men yo poko pran yo. Yo toujou gen 1/3 konstitisyonèl ki ogmante.
Vakans pwopòsyonèl yo kalkile selon mwa yo ki travay nan peryòd akizisyon k ap kontinye a:
- Jiska 14 jou travay nan mwa a = pa konte
- 15 jou oswa plis = konte kòm mwa konplè
Egzanp: 7 mwa ki travay nan peryòd aktyèl la, salè R$ 2.400 → vakans pwopòsyonèl = (R$ 2.400 ÷ 12 × 7) + 1/3 = R$ 1.400 + R$ 466,67 = R$ 1.866,67
13èm salè pwopòsyonèl
13èm salè pwopòsyonèl la kalkile según mwa yo ki travay nan ane depo a. Chak mwa ak 15 jou oswa plis travay konte kòm mwa konplè.
Fòmil la se: (pi gwo salè nan ane a ÷ 12) × mwa yo ki travay.
Egzanp: Salè R$ 3.200, travay 8 mwa → 13èm pwopòsyonèl = R$ 3.200 ÷ 12 × 8 = R$ 2.133,33
Preyavi nan depo a
Preyavi travay
Nan preyavi travay la, anplwaye a kontinye travay nòmalman pou 30 jou apre yo di li yo ap voye l ale. Li resevwa salè konplè pou peryòd sa a.
Pandan preyavi travay la, fonksyonè a ka:
- Soti 2 è pi bonè chak jou, OSWA
- Absente 7 jou nan fè (san yo pa koupe nan salè a)
Preyavi peye
Preyavi peye a ranplase peryòd travay la ak yon pèman nan lajan. Konpani an libere fonksyonè a imedyatman.
Kalkil preyavi a
Tan minimòm nan se 30 jou, ak 3 jou pou chak ane ki travay nan menm konpani an (limite nan 90 jou total).
| Ane yo ki travay | Jou preyavi |
|---|---|
| Jiska 1 ane | 30 jou |
| 2 ane | 33 jou |
| 5 ane | 42 jou |
| 10 ane | 60 jou |
| 20 ane oswa plis | 90 jou |
FGTS ak amenèd depo a
Retire FGTS
Nan depo san jis kòz la, travayè a ka retire tout balans FGTS la nan tout kontra yo. Nan depo pou jis kòz oswa demann depo, FGTS la rete bloke.
Amenèd 40%
Amenèd depo 40% a aplike sou tout depo FGTS yo nan kontra ki fini an. Yo peye li sèlman nan depo san jis kòz.
Egzanp: Balans FGTS R$ 15.000 → amenèd 40% = R$ 6.000 → total ki disponib = R$ 21.000
Jan pou retire lajan
Travayè a ka retire:
- Balans total: tout valè yo ki depoze nan FGTS la
- Amenèd 40%: valè adisyonèl konpani an peye
- Lòt kontra yo: balans yo nan travay anvan yo vin disponib tou
Jan pou itilize kalkilatè depo a
Kalkilatè depo Sethian an sinplifye kalkil tout depo travay yo. W jis bezwen mete enfòmasyon kontra ou an.
Done yo ki nesesè
Pou itilize kalkilatè a, w bezwen bay:
- Dat yo emboche w ak dat yo voye w ale
- Salè aktyèl
- Kalite depo
- Balans vakans yo ki pase
- Valè FGTS la (si w konnen li)
Rezilta detaye
Kalkilatè a prezante:
- Deskripsyon chak depo travay
- Valè net yo (apre yo retire bagay yo)
- Total pou resevwa nan depo a
- Delè pou pèman selon lalwa a
Verifye kalkil la
Itilize kalkilatè a pou verifye si konpani an kalkile depo ou yo kòrèkteman. Si gen diferans, al jwenn sendika a oswa Ministè Travay la.
Kesyon Yo Poze Souvan
Ki lè konpani an dwe peye depo a?
Yo dwe fè pèman an avan 10èm jou apre yo voye moun ale, lè gen preyavi peye, oswa avan premye jou travay apre preyavi travay la fini.
Eske m ka retire FGTS si m mande depo?
Non. Nan demann depo, FGTS la rete bloke nan kont ki mare a. Yo sèlman libere retire a nan depo san jis kòz, retrèt, oswa lòt sitiyasyon legal espesyal yo.
Jan INSS (sekirite sosyal) an fonksyone nan depo a?
INSS lan aplike sou salè ki rete, vakans, 13èm pwopòsyonèl ak preyavi peye. Li pa aplike sou amenèd FGTS la. Po a varye soti nan 7,5% rive nan 14% selon nivo salè a.
Eske vakans yo ou pa pran yo ekspire?
Wi. Dwa pou mande vakans yo ou pa peye yo ekspire nan 5 ane apre kontra travay la fini. Li enpòtan verifye peryòd yo ou pa peye ak mande yo avan delè a.
Eske m ka refize preyavi travay?
Non. Preyavi travay la obligatwa lè patwon an deside. Si w refize, yo ka konsidere sa kòm abandone travay ak sa ka mennen nan jis kòz.
Ki lè m gen dwa nan asirans chomaj?
Pou gen dwa nan asirans chomaj, w bezwen: pa gen travay, yo voye w ale san jis kòz, travay omwen 18 mwa nan dènye 36 mwa yo (premye demann) ak pa gen pwòp revni ki kont.
Jan pou konteste kalkil depo a?
Si gen erè nan kalkil la, ale nan RH konpani an an premye ak kalkil ki kòrèk yo. Si sa pa rezoud, al jwenn sendika kategori a oswa fè yon plent travay nan Tribinal Travay la.